Aster

« Powrót do listy modeli
Ostatnio edytowane: 29.09.2017

Aster 72 – Kultowy telefon PRL. Nowy design łamał obowiązujące od lat przedwojennych zasady symetrii.

Prosty aparat o klasycznej konstrukcji elektrycznej, z dzwonkiem mechanicznym i licencyjną tarczą numerową TN-74. Obok okienka na etykietę z numerem telefonu pojawiła się kontrolka dzwonienia, aczkolwiek neonowa lampka prawie nigdy nie była instalowana.

Produkowany na krajowy rynek od 1973 r. do około 1986, chociaż jego korzenie sięgały 1969 r. Pierwsze lata produkcji to jeszcze niewielkie ilości oraz importowana z Niemiec wschodnich tarcza numerowa RFT. Dopiero połowa lat 70. przyniosła “Astera” jakiego znamy. Telkom-Telcza produkowała ten model jeszcze do wczesnych lat 90., pod koniec już jako sprywatyzowany Granek-Telcza (zapraszamy do przeczytania artykułu Producenci). W końcowych latach produkcji wprowadzono też nowe kolory, które nie występowały w RWT.

Protoplastą tego modelu był Aster 70 – na tyle rzadki i wyjątkowy że opisaliśmy go dalej.

Kolory:

rz) – rzadki kolor
#) – przód jak od Storczyka (srebrna kratownica)
*) – przód gładki plastik ale jako osobny element obudowy
Szary, kość słoniowa, żółty, czerwony, pomarańczowy, zielono-seledynowy, zielono-żółty (Telcza). Niezwykle rzadkie wykonania w niebieskim i wrzosowym z frontem ze srebrzysto-czarnej kratownicy (tak jak w Storczyku) – które również występowały w wersji kremowej, czerwonej i pomarańczowej ale były już bardziej popularne. Jedne z pierwszych wersji posiadały też gładki przód z ABS, ale płyta czołowa była wklejana jako osobny element i taka wersja – w bardzo rzadkim beżowym kolorze – również jest u nas w zbiorach.

Obwody elektryczne zamontowane były na płytce drukowanej. W przypadku fabryki Telcza była ona mniejsza niż produkowana przez RWT. Z kolei ta druga miała dwa warianty – wczesna z podwójnym kondensatorem dedykowanym do aparatów telefonicznych, późniejsza z normalnymi, seryjnie dostępnymi kondensatorami – wszystkie dostarczane przez Miflex. Poniżej wspomniane trzy wersje elektroniki:

Telefon Aster posiadał specjalne wykonania (modyfikacje):

  • Storczyk, z wyjściem na magnetofon – opisany w osobnym artykule (RWT)
  • Aster/O – do połączeń przychodzących, posiadał zaślepkę w miejscu tarczy numerowej (RWT i Telcza)
  • Aster/M – posiadał magnes w mikrotelefonie, aby po odłożeniu lepiej się trzymał (Telcza, lata 80.) [zdjęcie]
  • Atos, produkowany przez Telkom-Telcza, opisany niżej
  • AGA-86 (Telcza), posiadał głośnik w miejscu tarczy, stosowany na liniach z prądem dzwonienia 1000Hz / 10V (łączność punkt-punkt na duże odległości, kopalnie, statki) – produkowany na specjalne zamówienie. [zdjęcie]
Telefon Atos

Produkowany w latach 80. przez Telkom Telcza był przeznaczony dla osób z upośledzonym słuchem lub do pracy w obiektach o dużym hałasie. Zasadniczą modyfikacją jest umieszczenie w mikrotelefonie wzmacniacza odbiorczego z potencjometrem do regulacji wzmocnienia. W komorze słuchawki umieszczona została również pętla indukcyjna do sprzężenia z aparatem słuchowym, zaś samym aparacie dodano wyjście na tzw. Zespół Wywołania Optycznego, czyli dodatkowe wyposażenie w postaci specjalnej lampy informującej o dzwonieniu.

Atos występował w kolorach białym oraz szarym (standardowym dla Astera).

Aster-70

Niezwykle rzadko spotykany aparat. Prototyp został zaprezentowany na wystawie przemysłowej w Moskie w lipcu 1969 r. i był dziełem zespołu w RWT: inż. J.Bojarczak, St.Józwowicz, inż. Z.Jagielski. Głównym przeznaczeniem miał być ekport do ZSRR od roku 1970 *1) w którym planowano wysłać 350 tys. egzemplarzy tego modelu *2).

Do niedawna jedyny fizyczny ślad po nim znaleźliśmy na rosyjskiej stronie – aż do czasu gdy trafił w nasze ręce. Egzemplarz w kolorze pomarańczowym datowany jest na 10-1972. Znajdujący się w środku schemat jest w języku rosyjskim co potwierdza tezę, że była to seria głównie na eksport do ZSRR.

Wewnątrz jest to ciekawa konstrukcja którą należałoby nazwać przejściową. Zasadnicze różnice:
– stara tarcza TN-63A (“terkocząca”) taka jak w CB-621/631/662
– inny dzwonek, w ogóle nie spotykany we wcześniejszych / późniejszych aparatach  [zdjęcie]
– inny transformator audio, nieznaczne różnice na płytce drukowanej

Aster-72F

Jedna z wersji eksportowych na Francję, rok 1976. Aparat charakteryzował się dodatkowym przyciskiem obok tabliczki z numerem telefonu (prawdopodobnie służył do uziemiania linii, jak podobne konstrukcje w zach. Europie – w celu wywołania dodatkowych funkcji centrali wewnętrznej przed wymyśleniem “flasha”). Druga wersja – oznaczana po prostu Aster 72 (oraz szeregiem lokalnych oznaczeń jak P.T.T. czy CIT Alcatel) była znacznie ciekawsza i podobnie jak niektóre przedwojenne telefony posiadała dodatkową słuchawkę – wyłącznie do nasłuchiwania przez drugą osobę.
Pochodzenie zdjęć: aukcje internetowe

Aster-75

Telefon o którym niewiele wiadomo. Wizualnie identyczny z Asterem 72, jednak rozwinięty technicznie: w roli mikrofonu zastosowano wkładkę dynamiczną W-66, a dzwonek zrealizowano elektronicznie na układzie hybrydowym GL-056 z Telpodu. Podobne rozwiązanie zastosowano w Cyklamenie 02 oraz w Malwie (oprócz mikrofonu dynamicznego) – telefony opisane tutaj. Aparat praktycznie nie znany, prawdopodobnie zakończono produkcję po krótkiej serii pilotażowej.

Pliki:
Schemat aparatu Aster-72 RWT
Schemat aparatu Aster Telcza
Schemat aparatu Atos

*1) Życie Radomskie, nr 234, 01.10.1969.
*2) Życie Radomskie, nr 176, 25.07.1969.